Verkiezingsprogramma 50Plus 2025 – 2029

50PLUS let in het bijzonder op de belangen van mensen in de leeftijdsfase 50+. Dat is een leeftijdsfase, die we allemaal in goede lichamelijke en financiële gezondheid hopen te bereiken en te mogen beleven. 

50PLUS gaat over je toekomst, als jeugdige, als volwassene, als ouder, als senior en als hoogbejaarde. We zijn een partij die zich met name richt op het leven van 50+-ers, 60+ers en nog ouderen, zeg maar voor mensen in de derde levensfase. 

50PLUS denkt vandaag goed na over wat belangrijk is voor jou en voor ieders toekomst straks. 

50PLUS wil bereiken dat jongeren zich geen onnodige zorgen hoeven maken over de toekomst van hun ouders, over hun eigen toekomst als senior en over de toekomst van hun eigen kinderen en kleinkinderen. 

Onze belofte is dat wij ons inzetten voor zichtbaarheid, invloed en waardigheid van de generatie die Nederland draaiende houdt. 

‘….. iedereen wil 50PLUS worden’.

Inhoudsopgave

VOORAF

• 50PLUS. De stem die gehoord moet worden
• Onze vier belangrijke kernpunten 

ONS PROGRAMMA

1. Inkomen & koopkracht (AOW, pensioen & belastingen)
2. Wonen en bouwen
3. Gezondheidszorg & ouderenzorg
4. Veiligheid en digitale weerbaarheid
5. Migratie
6. Verkeer & mobiliteit
7. Economie & ecologie
8. Onderwijs, cultuur, sport en publieke omroep 
9. Internationale veiligheid
10. Financiën

Onze vier kernpunten  

• Inkomen & Koopkracht 

• Handen af van de AOW.
• Handhaving AOW-koppeling aan het minimumloon.
• Geen AOW-premie voor AOW’ers.
• Dertiende maand voor AOW’ers. 
• Aanpassing wet Toekomst Pensioenen. 
• Indexatie voor gepensioneerden. 
• Inspraak overgang naar het nieuwe pensioenstelsel.
• Verbetering koopkracht van ouderen.
• Geen specifieke belastingen voor ouderen. 
• Afschaffen belasting op erfenissen.
• Afschaffen boete op het aflossen van uw hypotheek.  
• Geen leeftijdsdiscriminatie.
• Aftrek van de hypotheekrente blijft.

• Wonen

• Meer bouwen voor 50Plussers.
• Nadruk op meer-generatiewoningen.
• Meer oog voor hofjeswoningen en aanleunwoningen.

• Zorg

• Snel beschikbare spoedeisende hulp.
• Betaalbare zorgverzekering met afdoende dekking.
• Verpleegzorg met respect voor iedere mens.
• Betere faciliteiten voor mantelzorgers.
• Betere thuiszorg 

• Veiligheid

• Veiligheid op straat en in het internetverkeer.
• Meer blauw zichtbaar op straat.
• Bescherming tegen oplichting en bedrog.
• Veiligheid op fietspaden, trottoirs en in het verkeer.

• Inkomen & Koopkracht 

AOW 

De AOW is het onaantastbare fundament van onze welvaartsstaat en blijft wat 50PLUS betreft staan als een huis.

Wat willen we bereiken: 

• De AOW-premie wordt niet gefiscaliseerd. 
• De AOW-uitkering is er voor iedereen en blijft gekoppeld aan het wettelijk minimumloon.
• Er wordt een dertiende maand ingevoerd voor AOW’ers, ter compensatie van het afschaffen van de IO-AOW. 
• De AOW-leeftijd blijft de komende kabinetsperiode gelijk. 
• Recht op vervroegde uitkering (AOW-light) voor mensen met zware beroepen of een arbeidsverleden van 40 jaar of langer.

PENSIOENEN

Wet- en regelgeving inzake pensioenen en maatschappelijke afspraken daarover moeten verbeterd worden. Een belangrijk onderdeel hiervan is de vastlegging in de pensioenwet van de koopkrachtverbetering voor iedereen.

We dringen aan op de volgende maatregelen:   

• Koopkrachtverbetering voor iedereen wordt alsnog in de nieuwe pensioenwet opgenomen.  
• Inspraak van deelnemers en gepensioneerden voor de overgang naar het nieuwe stelsel wordt goed geregeld.
• Pensioenfondsen sturen verplicht op koopkracht in de uitkeringsfase.
• Pensioenfondsen en sociale partners leggen hun koopkrachtambitie vooraf duidelijk vast. 
• Communicatie van pensioenfondsen naar deelnemers en gepensioneerden verbeteren. 
• Pensioenfondsen verstrekken deelnemers en gepensioneerden rechtsgeldige documenten waarmee zij kunnen controleren of het invaren correct en eerlijk verloopt. 
• De kosten van de wet Toekomst Pensioenen worden begrensd om te zorgen dat zij niet uit de hand lopen.  
• Het hoorrecht en de zeggenschap van gepensioneerden wordt beter ingebed én uitgebreid in het transitietraject. 
• Er komt reële zeggenschap over de keuze tussen een vaste en variabele uitkering voor gepensioneerden in de vorm van een opt-out. 
• Het recht op inhaalindexatie blijft bestaan en wordt in de wet Toekomst Pensioenen opgenomen. 
• Het overrendement voor gepensioneerden wordt in één jaar uitgekeerd en niet uitgesmeerd over meerdere jaren.  
• Indexatie van de pensioenen krijgt een hogere prioriteit in de transitieplannen.
• Compensatie voor de doorsneesystematiek wordt in een redelijke verhouding ten laste gebracht van de premies en het pensioenvermogen.  
• De valkuilen in het nu geregelde nabestaandenpensioen (als je uit dienst gaat is nabestaandenpensioen niet meer verzekerd in het nieuwe stelsel) verdwijnen. Dus: geen gaten voor wat betreft het nabestaandenpensioen. 
• De wetgeving pensioen bij scheiding wordt zo snel mogelijk ingevoerd om de bestaande grote onzekerheid op te heffen. 
• Recht op vervroegde uitkering (AOW-light) voor mensen met zware beroepen of een arbeidsverleden van 40 jaar of langer.

BELASTINGEN / INKOMEN

Gepensioneerden worden nu nog te vaak gezien als PIN-automaat en behandeld als melkkoe. Het tijdperk van leeftijdsdiscriminatie via de belastingen wordt, wat 50PLUS betreft, beëindigd.

Hier gaan we voor: 

• Volledige toepassing van de wettelijke inflatiecorrectie in de inkomstenbelasting. 
• Een belastingsysteem waar geen discriminatie naar leeftijd plaatsvindt.
• De houdbaarheidsbijdrage voor AOW’ers wordt afgeschaft. 
• De schenk- en erfbelasting wordt afgeschaft.
• Het nieuwe Box 3-stelsel wordt gebaseerd op werkelijk behaald rendement,
  met een algemene vermogenswinstbelasting en geen vermogensaanwasbelasting. De overwaarde van de eigen woning wordt in de toekomst niet belast als vermogen in box 3.
• De aftrek hypotheekrente blijft in stand.
• De beloning op het aflossen van de hypotheek op de eigen woning (de Wet Hillen) keert terug. 
• Gezonde voedselproducten komen in het lage BTW-tarief en ongezonde
  producten in het hoge tarief.
• Verhogingen van het minimumloon kan op onze steun rekenen,
• Bezitsvorming wordt gestimuleerd, zodat jongeren eerder een woning kunnen kopen.  
• Herinvoering een ‘Zilvervloot’- spaarregeling om te bevorderen dat voor jongeren op 18 jaar een basisvermogen beschikbaar is.
•  

ARBEIDSMARKT

Bestaanszekerheid is een grondrecht en geen gunst. Ons sociaal vangnet hoort veiligheid te bieden, waardigheid en eerlijkheid. Veel 50-plussers dreigen nu nog tussen wal en schip te raken: te jong voor AOW, te oud voor nieuw werk. 50PLUS wil een sociaal stelsel dat beschermt, ondersteunt en motiveert en niet uitsluit of straft, zoals nu nog vaak het geval is. 50-plussers zijn, net als jongeren, vakmensen, doorzetters, kennisdragers en in hun vrije tijd daarnaast ook mantelzorgers en vrijwilligers. 

Op de arbeidsmarkt ondervinden ze niettemin vaak uitsluiting, werkdruk en onzekerheid. 50PLUS wil een arbeidsmarkt waarin ervaring telt, inzet beloond wordt en waar doorwerken of stoppen allebei eerlijke opties zijn. Ouderen kunnen zelf wel kiezen tussen doorwerken of afronden in alle rust. Leeftijdsdiscriminatie op de arbeidsmarkt is onlogisch, oneconomisch en verwerpelijk.

Dit willen we regelen:  

• Bedrijven worden financieel gestimuleerd om ouderen in dienst te nemen, bijvoorbeeld door belastingvoordelen of subsidies voor de aanpassing
  van werkplekken.
• Speciale scholingsprogramma’s voor oudere werknemers om hun vaardigheden up-to-date te houden en kansen op de arbeidsmarkt te vergroten.
• Maatregelen om te zorgen dat 50-plussers niet vroegtijdig uitvallen door ziekte
  of ontslag, om de arbeidsparticipatie van ouderen te verhogen.
• Schulden mogen niet oplopen door boetebepalingen bij woningbouwcorporaties, energiebedrijven, ziektekostenverzekeraars, belastingdienst en deurwaarders. 
• Het verdienmodel van deurwaarders en incassobedrijven moet passen bij armoedebestrijding en mag schulden niet verder in de hand werken. 
• Reclame-uitingen voor uitgesteld betalen en gokken moeten beperkt worden.   

• Wonen & bouwen

Een passend huis is de basis van een gezond en waardig leven.
Bouwen voor ouderen is de komende jaren de oplossing voor woningnood onder jongeren. Het afbreken van de sociale volkshuisvesting en het niet regelen van seniorenhuisvesting in de afgelopen decennia, is een voorbeeld van falend overheidsbeleid. 

50PLUS denkt dat de oplossing gevonden wordt om te bouwen voor de oudere generatie die naar levensbestendige woningen gaan en die past bij de inwoner. Als ouderen kunnen doorstromen naar geschikte, levensbestendige en betaalbare huisvesting op de juiste locaties, dan kan de bestaande woningvoorraad efficiënter worden benut. “Bejaardenhuizen” komen in moderne vorm en in allerlei varianten weer terug, waaronder woonzorg complexen voor ouderen.

Dit willen we regelen:

• Het Ministerie voor Volkshuisvesting wordt weer in het leven geroepen.  
• De doelstelling van 290.000 levensloopbestendige woningen wordt,  gefaseerd gerealiseerd met oog voor netcongestie en bouwcapaciteit om de doorstroming weer écht op gang te krijgen. 
• Innovatieve woonvormen worden gestimuleerd: levensloopbestendige woningen en kleinschalige woonhofjes waar zorg, gemeenschap en zelfstandigheid worden gecombineerd. 
• We bevorderen een brede aanpak voor tehuizen, afgestemd op de persoonlijke situatie voor personen op leeftijd, met zorgbehoefte, daklozen en ernstig verwarde personen.

• Gezondheids- & ouderenzorg 

50PLUS ziet 50-plussers als een kracht in de samenleving, dragers van ervaring, mantelzorg en gemeenschap. We willen een waardige, toegankelijke en toekomstbestendige zorg voor iedereen. We pleiten daarom voor het versterken van
de eerstelijnszorg, betere ondersteuning van mantelzorgers en structurele investeringen in ouderenzorg en verpleeghuizen. Wij willen zeggenschap voor zorgprofessionals en cliënten, minder bureaucratie en meer tijd voor de echte zorgbehoefte. 

Preventie, leefstijl en vroege signalering zijn centrale pijlers binnen het zorgbeleid. 

We gaan ons inzetten voor behoud en uitbreiding van kleinschalige zorgvoorzieningen in de / wijken, zodat ouderen langer in hun vertrouwde omgeving blijven wonen met passende zorg dichtbij huis. We pleiten voor de invoering van een Ouderenzorgwet, waarin aan ouderen vergelijkbare rechten worden toegekend met de rechten van jongeren volgens de Jeugdzorgwet.  Samen Ouder Worden, Eenzaamheid en een waardig levenseinde zijn kernthema’s voor ouderen. 50PLUS pakt beide nationaal aan.

Hier maken we ons ook hard voor:  

• Volledige uitvoering van het hoofdlijnenakkoord ouderenzorg (HLO).
• Volledige uitvoering van het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord onderhandelaarsakkoord (AZWA).
• Een recht voor alle inwoners op passende zorg.
• Het aanpakken van zorgfraude. 
• Een verlaging van het eigen risico zorg, op een manier die mensen met een laag inkomen ook werkelijk meer oplevert, 
• Slachtoffers van geweldsdelicten worden zowel juridisch, emotioneel
  en sociaal ondersteund.
• Maatregelen tegen vrouwenonveiligheid en vrouwenmoord,
• Specifieke vrijwilligersvergoeding en verlofregelingen voor mantelzorgers. Mantelzorgers zijn onmisbaar. Van de 4.5 miljoen mantelzorgers raken er jaarlijks 400.000 overbelast. Zij verdienen betere ondersteuning en waardering. 
• Zelfstandig wonen wordt gemakkelijker gemaakt met noodzakelijke zorg aan huis, inclusief hulpmiddelen en aanpassingen in de woning.
• Privatisering binnen de zorg mag er niet toe leiden dat winstgevendheid
  belangrijker wordt dan de primaire zorg aan cliënten zelf.
• De mogelijkheden tot euthanasie worden verruimd  als er sprake is van ondraaglijk en uitzichtloos lijden.
• Dementievriendelijk Nederland. Nederland telt 290.000 mensen met dementie, in 2050 zijn dat er 620.000. Een Nationaal Dementieprogramma is onmisbaar.

• Veiligheid & digitale weerbaarheid

50PLUS wil een Nederland waarin iedereen zich veilig, gerespecteerd en verbonden
kan voelen; op straat, online, in de wijk en in het hart van de maatschappij.

Voor veel ouderen is veiligheid niet meer vanzelfsprekend: eenzaamheid, discriminatie, financiële druk en maatschappelijke verharding maken hen kwetsbaar.

Wij zetten extra in op:

• Meer zichtbaar blauw op straat.
• Zware straffen voor plegers van fysiek, verbaal en ook digitaal geweld
  en agressie tegen hulpverleners, handhavers en politieke ambtsdragers.
• Hulpverleners, handhavers en politieke ambtsdragers krijgen niet alleen
  meer waardering, maar ook meer bescherming.
• Een algemeen vuurwerkverbod en organisatie van professionele
  vuurwerkshows onder toezicht van gemeenten.
• Handhaven bij wetsovertredingen bij opzettelijke overlast door demonstraties. 

Digitale veiligheid heeft grote urgentie. Er komen digitaal steeds sneller en meer bedreigingen op ons af. We willen dat er extra geïnvesteerd wordt in de veiligheid van onze systemen om onafhankelijk te worden van commerciële en buitenlandse partijen. Brede automatisering met behulp van de modernste technische hulpmiddelen kan leiden tot betere dienstverlening en een prettige gebruikservaring voor patiënten en bewoners. Daardoor is op den duur voor digibeten digifoben geen conventioneel alternatief meer nodig.

Dit willen we bereiken:

• Contant geld blijft overal een geldig betaalmiddel.
• Betere toegankelijkheid van online overheidsdiensten, zoals belastingaangifte
  en zorginformatie, met duidelijke uitleg.
• Overheidsdiensten en facilitaire bedrijven bieden ouderen en gehandicapten die moeite hebben met digitale formulieren een papieren alternatief.
• Overheidsdiensten en maatschappelijke organisaties (zoals DigiD, MijnOverheid, zorgportalen) zijn altijd ook bereikbaar via post, telefoon of fysieke balie. 
• Alle digitale communicatie van overheden dient te voldoen aan begrijpelijke
  taal (B1) en toegankelijkheidsrichtlijnen. 
• Digitale privacy- en veiligheidsmaatregelen beschermen ouderen tegen
  online oplichting en identiteitsdiefstal.
• Anonieme accounts worden verboden of in ieder geval sterk beperkt.  
• Digitale cursussen voor ouderen om hun vaardigheden te verbeteren,
  met specifieke aandacht voor internetgebruik, online bankieren en sociale
  media door lokale gemeenschappen, bibliotheken en seniorenverenigingen
• Digitale zaken en AI-implementatie worden door de overheid beter gecoördineerd.
• Kunstmatige Intelligentie (AI) in dienst van ouderen. AI biedt enorme kansen voor ouderen. 50PLUS omarmt technologie die het leven makkelijker maakt, zorg verbetert en ouderen langer zelfstandig laat wonen.
• Digitale inclusie: een gemeentelijke plicht.  Gemeenten krijgen de wettelijke taak om digitale inclusie van ouderen te waarborgen. Net zoals gemeenten verantwoordelijk zijn voor de WMO, worden zij ook verantwoordelijk voor de digitale zelfredzaamheid van hun oudere inwoners.

• Migratie – Asiel, arbeids- en studiemigratie

50PLUS kiest voor een streng migratiebeleid dat onderscheid maakt tussen
vormen van migratie en voorkomt dat systemen overbelast raken. We willen een gemeenschappelijk Europees asielbeleid waarbij de buitengrenzen worden versterkt en opvang in de regio de regel wordt. Arbeidsmigranten en studenten die tijdelijk in Nederland wonen, bouwen tijdens hun verblijf hier AOW-rechten op. 50PLUS wil dat deze AOW-rechten worden afgekocht bij vertrek uit Nederland. Het legt een te groot beslag op overheidsdiensten om soms tot 40 jaar later deze kleine uitkeringen te verzorgen bij de onvindbare rechthebbenden. 

Bij arbeidsmigratie dient de verantwoordelijkheid mede bij de werkgevers gelegd te worden. Bij studiemigratie zijn de universiteiten en hogescholen medeverantwoordelijk. Dat zal leiden tot een gezonde beperking van het aantal arbeids- en studiemigranten. 

Wij kiezen voor deze maatregelen:

• Met een coalitie van gelijkgestemde Europese landen wordt het Vluchtelingenverdrag aangepast. 
• Geen recht op asiel voor economische vluchtelingen of personen uit veilige landen. 
• Het beperken van de instroom tot een afgesproken maximum. 
• Intrekken van de spreidingswet.
• Nieuwe Nederlanders hebben behalve rechten ook plichten. 
• Stroomlijning van de toelatingsprocedures, zodat sneller zekerheid kan
  worden geboden. 
• Vervolg- en beroepsprocedures worden wettelijk beperkt. 
• Overlast gevende asielzoekers met criminele activiteiten gaan naar aparte opvanglocaties en verspelen hun recht op asiel.
• Mensen die geen recht op asiel hebben, worden teruggestuurd, met respect
  voor hun waardigheid. 
• Geen recht op opvang na definitieve afwijzing. 
• Voorwaarde om Nederlander te worden is dat men de Nederlandse taal beheerst. 
• Werkgevers worden, waar mogelijk, aangeslagen voor de werkelijke kosten
  van arbeidsmigranten. 
• Hoger en universitair onderwijs wordt in beginsel in het Nederlands aangeboden.
  Er kunnen bijzondere redenen zijn voor uitzonderingen.
• Onderwijsinstellingen zijn medeverantwoordelijk dat buitenlandse studenten gehuisvest worden in de omgeving. 
• Gerichte arbeidsmigratie voor de zorg. Het personeelstekort in de zorg groeit naar 240.000 mensen in 2030. Zonder actie krijgen ouderen straks geen zorg meer. 50PLUS erkent dat dit vraagt om een uitzondering op ons strenge migratiebeleid.

• Verkeer & mobiliteit

De bereikbaarheid van steden, dorpen en landelijk gebied is verantwoordelijkheid van de overheid. Waar geen openbaar vervoer is, worden andere oplossingen gefaciliteerd, zoals b.v. buurtbusjes. De veiligheid in het verkeer van wandelaars en fietsers en van ouderen en gehandicapten komt steeds meer in het geding en het gedrang. Mobiliteit is geen luxe, maar een levensader voor jong en oud. De auto is vaak onmisbaar voor ouderen en gezinnen, zeker waar OV-verbindingen verdwijnen. De automobilist mag niet langer de melkkoe van de overheid zijn.

Dit is onze inzet:   

• Openbaar vervoer is voor iedereen bereikbaar en betaalbaar. 
• Nieuwe vervoersmiddelen die de veiligheid op de openbare weg in gevaar brengen, worden gereguleerd. 
• Een helm voor de bestuurders van alle tweewielers die elektrisch worden aangedreven willen wij stimuleren via goede voorlichting en niet verplichten.
• Parkeerkosten bij ziekenhuizen en zorginstellingen zijn de eerste twee uren gratis.
• Beslissing en afhandeling bij een invordering van een rijbewijs dient binnen 2 weken te geschieden.
• De huidige accijnstarieven bevriezen – geen terugkeer naar de hogere tarieven van vóór 2022.

• Economie & ecologie

Slecht doordachte en slecht uitgevoerde plannen op het terrein van energie, klimaat, stikstof en natuurbeleid, hebben ervoor gezorgd dat Nederland zijn aansluiting bij de economische top van de wereld dreigt kwijt te raken. Het elektriciteitsnet is verstopt, kwetsbaar en de prijzen zijn extreem hoog in vergelijking met andere landen.

De wens om voorop te lopen, vaak met symboolpolitiek, was sterker dan een
werkelijke toewijding aan vermindering van de CO2-uitstoot of aan het beschermen
van de Nederlandse welvaart. Dat vraagt om nieuwe maatregelen en correctie van
al bestaande maatregelen.

We gaan voor:  

• Een circulaire economie waarbij het recyclen van grondstoffen concurrerend is met het gebruik van basisgrondstoffen.
• Dezelfde regels voor iedereen binnen Europa. Dus geen nationale CO2-heffingen
  en geen extra regels bovenop de Europese afspraken. 
• Stoppen met actieve industriepolitiek op nationaal en op Europees niveau,
  omdat dit beleid altijd eindigt in tranen. Hierbij kunnen tijdelijk uitzonderingen
  gelden voor kritieke militair-industriële doelen. 
• Gezamenlijk klimaatbeleid op Europees of wereldwijd niveau, anders is het
  niet effectief. 
• Uitfasering van het nationale klimaatbeleid, nadat gezamenlijk is besloten om
  het Europese beprijzen van CO2 op te schalen. 
• Het optimaal beprijzen van CO2 op Europees niveau, zodat CO2-reductie wordt versneld zonder de concurrentiepositie van Nederland aan te tasten. 
• Harde aanpak van zwerfafval en plastic, zowel richting lokale overheden als naar de overlastgevers. 
• Bescherming van het milieu als generatieproject: rentmeesterschap voor degenen die na ons komen, met inzet van ervaring en betrokkenheid op landelijk én op gemeentelijk niveau.
• Herziening van de indeling van Natura 2000-gebieden. Grote aaneengesloten en grensoverschrijdende natuurgebieden worden bevorderd en er wordt minder obsessief omgegaan met kleine natuurgebieden. 
• Het weren van gevaarlijke dieren zoals de wolf uit ons dichtbevolkt land.

50PLUS is trots op de Nederlandse boerenstand en de geweldige sectoren die zij hebben opgebouwd. Onze hele samenleving profiteert mee van deze exportsector. Onze agrariërs hebben de hele wereld laten zien hoe je maximale productie haalt uit een minimale hoeveelheid grond. Wij willen bijdragen aan een goed perspectief voor de jonge ondernemers in de agrarische sector in Nederland.

We kiezen voor:

• Boeren die vernieuwen en bijdragen aan voedselzekerheid en natuurherstel. 
• Een Nederlands landbouwbeleid dat niet strenger is dan dat van onze buurlanden. 

Meer elektriciteit opwekken is nodig als Nederland wil meedoen met de revolutie van high-tech en artificiële intelligentie. Door het oplossen van knelpunten kunnen we grote bedrijven behouden en aantrekken.

We kiezen voor:

• Grootschalig investering in energieproductie en in de capaciteit van onze energie infrastructuur.  
• Snelle voortgang met de bouw van 4 nieuwe kerncentrales. 
• Versnelde introductie van kleine kerncentrales (SMR’s).  
• Geen verplichting voor warmtepompen of afsluiting van gas, zonder volwaardige, passende én betaalbare alternatieven.  
• Stimulering van het gebruik van thuisbatterijen, zodat burgers die hun eigen elektriciteit opwekken hier ook optimaal van kunnen profiteren.  

Klimaatadaptatie en Hittebescherming voor Ouderen

Nederland wordt steeds warmer. Hittegolven komen vaker voor en duren langer. Voor ouderen is dit levensgevaarlijk: zij hebben 31% meer kans om te overlijden tijdens extreme hitte. Van de 342 gemeenten hebben er slechts 90 een hitteplan. Dit moet veranderen.

50PLUS wil:

• Een Nationaal Hitteplan waarbij elke gemeente binnen 3 jaar een plan heeft voor bescherming van ouderen tijdens hittegolven
• Subsidie van 2.000 euro voor airconditioning voor 75-plussers met hart-, long- of andere chronische aandoeningen
• Koele ruimtes in elke wijk waar ouderen terecht kunnen tijdens hitte, zoals in bibliotheken, wijkcentra en verzorgingshuizen
• Een waarschuwingssysteem dat ouderen persoonlijk informeert bij extreme hitte via telefoon of SMS
• Extra thuiszorg en controle tijdens hittegolven voor kwetsbare alleenstaande ouderen
• Groene daken en gevels bij nieuwbouw van levensloopbestendige woningen voor natuurlijke verkoeling
• Gratis drinkwater-tappunten op maximaal 300 meter afstand in winkelcentra en bij bushaltes

Deze maatregelen redden letterlijk levens. De kosten (800 miljoen euro per jaar) wegen ruim op tegen de gezondheidswinst en verminderde zorgkosten.

• Onderwijs, bestuur, cultuur, sport & de publieke omroep

Goed lager- en voortgezet onderwijs is een fundament van onze samenleving.
We stellen met spijt vast dat de grote onderwijshervormingen van de afgelopen decennia niet het gewenste resultaat hebben opgeleverd. Kinderen hebben steeds
meer moeite met de basisvaardigheden taal en rekenen. Door technologische ontwikkelingen staat het onderwijs opnieuw aan de vooravond van grote veranderingen. 50PLUS wil dat ouderen ook in de derde levensfase volop kansen hebben om zich te blijven ontwikkelen. Niet alleen inkomen en wonen zijn basisbehoeften, maar ook blijvend leren en ontwikkelen is essentieel om zelfstandig, zelfredzaam en betrokken te blijven in de samenleving.

Verder is meer inspraak van de burger van groot belang; wij pleiten voor directe democratie.

Wij zien hier graag: 

• Het voorkomen van de monopolypositie voor schoolbesturen in bepaalde regio’s.
• Betere samenwerking tussen beroepsonderwijs, bedrijven en overheden. 
• Topprioriteit voor het aanleren van de basisvaardigheden rekenen en taal. Een Nationaal Programma Leven Lang Leren, met betaalbare en laagdrempelige scholing, digitale vaardigheidstraining en culturele vorming voor ouderen
• Lokale leerpunten in bibliotheken, buurthuizen en seniorenverenigingen waar ouderen terecht kunnen om te oefenen met taal, rekenen en digitale toepassingen.

Door sport en cultuur worden mensen gezond en gelukkig. Ze brengen ook mensen
met elkaar in verbinding. Daarom ligt daar ook een taak voor de overheid.

Dit willen wij hier bereiken:  

• Sport en cultuur blijven bereikbaar voor alle generaties ongeacht inkomen,
  regio of mobiliteit.
• Het actief participeren bij sport en cultuur wordt gepromoot waar nodig ondersteund, bijvoorbeeld door kortingstarieven voor senioren.
• Sportaccommodaties en – faciliteiten zijn toegankelijk voor ouderen, zoals seniorenfitness, wandel- en fietspaden.
• In samenwerking met gemeenten wordt schoolzwemmen verplicht tot behalen A-diploma en financieel mogelijk gemaakt. 
• Culturele subsidies worden meer evenredig verdeeld naar alle regio’s in het land.
• In deze tijd dat de vrijheid van meningsuiting en persvrijheid overal bedreigd worden, is een stevige publieke omroep noodzakelijk. Verspilling bij de publieke omroep moet worden tegengegaan. Gelijktijdig is het van belang dat  mooie programma’s zoals die van bijvoorbeeld omroep Max. worden behouden. .
• Regionale omroepen staan dicht bij de burger en worden bevorderd.  

• Internationale veiligheid

De geopolitieke situatie in Europa is door de oorlog in Oekraïne sterk veranderd en niet meer vergelijkbaar met het moment van afschaffen van de opkomstplicht. 

De oorlog in Oekraïne heeft het besef teruggebracht dat Nederland bij een gewapend treffen met Rusland over voldoende militair vermogen moet beschikken om het eigen en het NAVO-grondgebied te verdedigen. De NAVO is de hoeksteen van het Nederlands veiligheidsbeleid.

Wij kiezen hiervoor:  

• Uitbreiding van de defensie-uitgaven in lijn met de afspraken in NAVO-verband. 
• Versterking van de nationale defensie-industrie.
• Een gemoderniseerde algemene maatschappelijk dien(st)plicht voor defensie, zorg, of civiele veiligheid.
• Europa als een grootmacht, dat minder afhankelijk is van andere wereldmachten. 

•  Financiën

De overheid is tot op heden niet in staat geweest om de enorme vooruitgang, op het gebied van communicatietechnologie, om te zetten in meer efficiency en een hogere productiviteit. Sinds 2018 zijn er maar liefst 44.000 Rijksambtenaren bijgekomen,
terwijl de arbeidsmarkt deze krachten op andere plekken heel hard nodig heeft. 

Fraude en malafide zorgverleners verslinden miljarden zonder dat de politiek er grip
op weet te krijgen. Klimaatbeleid is een peperduur speeltje voor politici die graag over het klimaat praten. Het elektriciteitsnet kan aanbod en vraag niet meer aan.

Gasputten werden volgestort met beton, terwijl verre landen ons chanteren met gas. 

Ons bestuurlijk systeem dreigt op meerdere fronten volledig vast te lopen in bureaucratie, overbodige regelgeving en complexiteit. Wij pleiten daarom voor een breed consolidatiepakket voor de Rijksbegroting, waarbij alle overheidsuitgaven van alle ministeries onder de loep worden genomen. Recente kabinetten startten grote bestedingsprogramma’s, precies op het moment dat de arbeidsmarkt al oververhit was. 50PLUS ziet ruimte om te besparen op die lopende bestedingsprogramma’s
door andere keuzes te maken of door het voorgenomen beleid te vertragen.

Dit is hier onze inzet:  

• Een topteam ambtenaren en ondernemers onderzoekt alle overheidsuitgaven
  van alle ministeries op effectiviteit met als doel ten minste 10 miljard euro aan
  fraude, verspilling en ondoelmatigheden op te sporen aan de uitgavenkant van de collectieve sector. 
• Besparing van, per saldo, 5 miljard op fraude, verspilling en ondoelmatigheden binnen het woud van belastingfaciliteiten.
• Een behoedzame ontwikkeling van het begrotingstekort binnen de grenzen van de Europese begrotingsafspraken. 
• Een begrotingsbeleid dat rekening houdt met de economische cyclus. 
• Een zuiniger uitgavenbeleid om de ECB te helpen de inflatie zo snel mogelijk onder controle te krijgen. 
• Gepensioneerden delen evenredig mee als er grote meevallers zijn voor de schatkist. In het geval van tegenvallers slaat een evenredig deel van het zuur neer bij gepensioneerden. 
• Het monetaire beleid van de ECB wordt genormaliseerd om te voorkomen dat Nederland met zijn lage staatsschuld wordt meegezogen in een pijnlijke schuldsanering van zwakkere eurolanden. 
• Het takenpakket van de EU wordt beperkt. 
• De verspilling in de EU wordt aangepakt. 

De luxe arbeidsvoorwaarden van EU-ambtenaren worden versoberd,
het Europese ambtenarenapparaat gemoderniseerd en verkleind.

Addendum

Inleiding

Dit addendum bevat de nadere uitwerking van kernthema’s uit het verkiezingsprogramma Tweede Kamer 2025-2029. Deze uitbreiding is mede gebaseerd op de amendementen die tijdens de laatste Algemene Ledenvergadering van 50PLUS door de leden zijn aangenomen. 

Realistische woningbouw voor ouderen

Aanvullend op: “290.000 levensloopbestendige woningen gefaseerd gerealiseerd”

• Start met 5.000 woningen per jaar via transformatie bestaand vastgoed;
• Opschaling naar 10.000 in 2028 waar netcapaciteit beschikbaar is;
• Groei naar 20.000 per jaar vanaf 2030 als de infrastructuur het toelaat;
• Focus op regio’s zonder netcongestie zoals Noord-Nederland en Zeeland; 
• Renovatie en ombouw krijgen voorrang boven nieuwbouw; 
• Hybride energieoplossingen waar all-electric niet mogelijk is; 
• Seniorenwoningen krijgen prioriteit bij nieuwe netcapaciteit;
• Bouwen bij bestaande zorgcomplexen met beschikbare aansluitingen.

Mantelzorgondersteuning

Mantelzorgers zijn onmisbaar. Van de 4.5 miljoen mantelzorgers raken er jaarlijks 400.000 overbelast. Deze 4.5 miljoen mantelzorgers verdienen concrete steun in plaats van mooie woorden:

• 50PLUS streeft er naar dat alle gemeenten aan het mantelzorgcompliment dezelfde invulling geven. Gelet op de inspanningen van mantelzorgers wil 50PLUS dit realiseren door een eenduidig belastingvrij compliment in geheel Nederland van € 1.000 per geheel jaar;
• Parkeren bij zorginstellingen dient in principe gratis te zijn;
• 50PLUS streeft er naar om psychologische hulp voor mantelzorgers in het basispakket te krijgen; 
• 50PLUS pleit er voor dat mantelzorgervaring bij sollicitaties door werkgevers gezien wordt als werkervaring.

Dementievriendelijk Nederland

Een nationaal Dementieprogramma is onmisbaar

• Gratis geheugentest mogelijk vanaf 70 jaar, wachttijd maximaal 4 weken;
• Nieuwe Alzheimer-medicijnen direct in basispakket; 
• Dagbesteding 5 dagen per week volledig vergoed. 50PLUS streeft naar een aanpassing van de Wmo en Wlz om de thans inkomensafhankelijke eigen bijdrage te schrappen. 
• 25.000 extra kleinschalige woonvormen voor dementie patiënten. 50PLUS streeft naar deze extra woonvormen voor dementie patiënten gekoppeld aan bestaande zorginstellingen, zodat dementie patiënten zo lang mogelijk zo veel mogelijk zelfstandig met passende zorg bij de hand kunnen wonen; 
• Module omgang met dementerende patiënten opnemen in verplichte “opfriscursussen” BIG-registratie. 

Samen Ouder Worden – Tegen Eenzaamheid

Van de 4 miljoen 65-plussers zijn er 1,3 miljoen eenzaam. Een onacceptabele situatie die we

willen doorbreken. Voor ouderen die een beroep doen op thuiszorg zou dit door de thuiszorg gesignaleerd kunnen worden.

Verdere maatregelen die 50PLUS voorstaat tegen eenzaamheid zijn:

Verbinding tussen generaties: 

• Stimuleringsfonds voor gemengde woonvormen jong-oud .
• Fiscale aftrek voor mantelzorgwoningen bij eigen huis
• Nationale campagne tegen leeftijdsdiscriminatie

• 50PLUS wil dat er een landelijke campagne komt die het maatjesproject (koppeling jong aan oud)  van het Oranjefonds https://www.maatjesgezocht.nl/ meer bekendheid geeft. 

Voor een waardig levenseinde:

• Uitbreiding hospices met 50 % binnen 5 jaar
• Regionale levenseindeklinieken in alle provincies . 
• Recht op keuzegesprek levenseinde vanaf 75 jaar .
• Verruiming euthanasiewet bij voltooid leven na 75 jaar . 
• 5 dagen betaald verlof voor stervensbegeleiding familie

VEILIGHEID & DIGITALE WEERBAARHEID

Kunstmatige intelligentie (AI) ter ondersteuning van ouderen en verzorgenden. 

Al biedt enorme kansen voor ouderen 50PLUS wil Al concreet inzetten voor betere zorg en zelfstandigheid:

Al voor betere zorg: . 

• Spraak gestuurde zorgrapportage bespaart personeel 2 uur per dag;
• AI-medicijnbewaking voorkomt foute medicatie en interacties;
• Slimme sensoren detecteren vallen van ouderen en waarschuwen direct hulp;
• Digitale zorg assistent geeft 24/7 antwoord op zorgvragen.

Al voor langer thuis wonen: . 

• Slimme thermostaat en verlichting passen zich automatisch aan;
• Spraak gestuurde apparaten voor mensen met beperkte mobiliteit;
• Al-hulp bij online bankieren beschermt tegen fraude;
• Virtuele gezelschapsrobot tegen eenzaamheid.

Al voor minder administratie: 

• Ondersteuning door AI bij invulling belastingaangifte;
• Al ondersteunt bij het onderzoeken of u alle toeslagen krijgt waar u recht op heeft; 
• AI ondersteunt bij aanvragen voorzieningen en subsidies.

Gemeentelijke Zorgplicht Digitale lnclusie

De wettelijke taak voor gemeenten wordt als volgt ingevuld:

• Er wordt jaarlijks aan de gemeenteraad gerapporteerd welke inspanning verricht zijn en welke resultaten behaald zijn;
• Verplicht Digitaal Inclusieplan Ouderen per gemeente;
• Minimaal. 1 digitale coach per 5.000 65-plussers;
• Wekelijks digitaal spreekuur in wijkcentra en bibliotheken;
• Gratis wifi in alle openbare gebouwen;
• Digitale hulp aan huis voor 80-plussers die niet mobiel zijn;
• Tablet uitleen voor ouderen met laag inkomen;
• Maandelijkse digitale cafés voor praktijkvragen; .
• Intergenerationele projecten – jongeren helpen ouderen.

Gerichte arbeidsmigratie voor de zorg

Het personeelstekort in de zorg groeit naar 240.000 mensen in 2030.

Om dit tekort op te vangen dient er gekwalificeerd zorgpersoneel van “buiten” aangetrokken te worden. De hiervoor noodzakelijke uitzonderingen op het migratiebeleid worden strikt gereguleerd:

• Speciale regeling voor 25.000 gekwalificeerde zorgmedewerkers per jaar uit EU-landen
• Werkgevers regelen huisvesting en Nederlandse taalles als arbeidsvoorwaarde;
• Versnelde diplomaerkenning binnen 3 maanden in plaats van huidige 18 maanden, mits de kennis van de Nederlandse taal aantoonbaar voldoende is om goed met de zorgvragenden te kunnen communiceren;
• Na 5 jaar goed functioneren recht op permanente verblijfsvergunning;
• Strenge controle tegen misbruik – alleen erkende zorginstellingen kunnen een aanvraag indienen;
• Zorgmigranten tellen niet mee in algemene migratiecijfers.

Goede en betaalbare Mobiliteit

De automobilist mag niet langer de melkkoe van de overheid zijn. Mobiliteit moet voor iedereen betaalbaar blijven. Het maakt daarbij niet uit of er met een brandstof auto of een elektrische auto gereden wordt. Goede mobiliteit zorgt onder andere voor het eenvoudig bereikbaar houden van gezondheidsvoorzieningen, ontsluiting van het platteland en verminderd de eenzaamheid.

50PLUS stelt deze concrete maatregelen voor eerlijke mobiliteitskosten voor:

• Schaf de automatische jaarlijkse indexatie van accijnzen af;
• Schrap de geplande CO2-heffing op brandstoffen voor consumenten;
• Accijnsopbrengsten verplicht investeren in infrastructuur en OV;
• Garandeer betaalbare basismobiliteit – óf betaalbaar eigen vervoer of betaalbaar en eenvoudig bereikbaar OV.

De overheid is verantwoordelijk voor goede bereikbaarheid van steden, dorpen en landelijke gebieden.

Een nieuwe spoorlijn zoals de Lelylijn versterkt die bereikbaarheid en maakt snel openbaar vervoer toegankelijker. Investeren in zo’n verbinding is essentieel voor regionale ontwikkeling en gelijke kansen.

De Rijksoverheid moet investeren in het verbreden van de N9 en andere drukke verbindingsaders om de verkeersveiligheid te verbeteren.

Goede infrastructuur voorkomt ongelukken en zorgt voor betere doorstroming van het verkeer.

Veilige wegen zijn een publieke verantwoordelijkheid en verdienen prioriteit in het mobiliteitsbeleid.

Verdere aanvullingen en detailleringen op het 50PLUS-programma Tweede Kamer

Caribisch Nederland

Het Caribisch deel van het Koninkrijk bestaat uit de landen Aruba, Curaçao en Sint Maarten en de drie openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba.

Gelet op de staatsrechtelijke verschillen tussen de onderdelen het Caribisch deel van het Koninkrijk acht 50PLUS het niet verstandig dat het Caribisch deel van het Koninkrijk een zetel in het parlement van Nederland zou krijgen.

50PLUS erkent de kwetsbaarheid van de Caribische eilanden voor klimaatverandering. Extra middelen voor herstel van natuurschade zijn gerechtvaardigd, mits deze zorgvuldig worden ingezet en bijdragen aan duurzame bescherming van mens en natuur. Solidariteit binnen het Koninkrijk moet hand in hand gaan met transparantie en effectiviteit.

50PLUS erkent het leed van het slavernijverleden en vindt erkenning belangrijk. Een herstelfonds kan bijdragen aan structurele verbetering van leefomstandigheden, maar ook tot tweespalt in de gemeenschap leiden. Herstel moet toekomstgericht zijn en verbinden, niet verdelen.

Iedereen in het Koninkrijk heeft recht op een eerlijk inkomen, ongeacht geografische ligging.

De overheid moet zorgen voor een sociaal minimum dat aansluit bij de werkelijke kosten van levensonderhoud op de eilanden. Per 1 juli 2024 heeft het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) het wettelijk minimumloon op Bonaire, Sint Eustatius en Saba dan ook verhoogd, conform het advies van de Commissie Sociaal Minimum. Jaarlijks dient aan de hand van de prijsontwikkeling en de inflatie bezien te worden of de hoogte aangepast dient te worden.

50PLUS vindt dat beleid recht moet doen aan regionale verschillen en dat inwoners van Caribisch Nederland meer zeggenschap moeten hebben over regels die hen direct raken. Maatwerk en gelijkwaardigheid staan voorop.

ZORG

De anticonceptiepil dient in het basispakket opgenomen te worden. Daardoor komt de betrouwbaarste methode van anticonceptie voor alle vrouwen, ongeacht hun financiële positie, beschikbaar.

50PLUS vindt dat zorg toegankelijk en betaalbaar moet blijven, ook voor ouderen die minder mobiel zijn. Concentratie van complexe zorg mag alleen als dit aantoonbaar leidt tot betere kwaliteit én als er goede voorzieningen zijn voor vervoer en begeleiding. Maatwerk en menselijkheid in de zorg staan voorop.

50PLUS is van mening dat de zorg breed toegankelijk en van goede kwaliteit dient te blijven voor iedereen in Nederland. Waarbij het belang van de patiënt centraal staat. De overheid dient hierbij de randvoorwaarden vast te stellen.

Keuzevrijheid in de zorg is een fundamenteel recht en mag niet worden beperkt om kosten te besparen.

Toegankelijke en betaalbare zorg kan ook worden bereikt door efficiëntere organisatie en betere preventie, zonder de autonomie van patiënten aan te tasten.

De overheid moet juist investeren in kwaliteit en toegankelijkheid, niet in het beperken van keuzes.

Bezuinigen op de zorg om defensie-uitgaven te dekken is onverantwoord. Toegankelijke en betaalbare zorg is een basisrecht en mag niet ondergeschikt worden gemaakt aan militaire of andere investeringen. De overheid dient daarom financiële keuzes maken zonder de gezondheidzorg voor burgers in gevaar te brengen.

Een hogere vergoeding per patiënt voor huisartsen in tekortgebieden klinkt aantrekkelijk, maar lost het structurele probleem niet op. Het risico bestaat dat dit leidt tot scheve beloningen en onvoldoende aandacht voor kwaliteit van zorg.

50PLUS is van mening dat iedereen zelf moet kunnen bepalen welke zorg zij, naast de basisverzekering, willen verzekeren. 50PLUS roept de zorgverzekeraars wel op om hun aanbod aan aanvullende ziektekostenverzekeringen waar mogelijk te vereenvoudigen en zo in te richten dat het voor alle Nederlanders (ook laaggeletterden) duidelijk is waar men voor kiest.

Schiphol krimpen of groeien

Schiphol is een belangrijke economische factor in Nederland. De huidige vliegtuigen en zeker de toekomstige modellen zijn al schoner en stiller dan oudere types. 50PLUS zal daarom het reduceren van het huidige aantal vliegbewegingen niet ondersteunen en zal in de toekomst bezien of uitbreiding van het aantal vliegbewegingen mogelijk is zonder dat de negatieve effecten toenemen. 

Voortbestaan van het vliegveld Rotterdam – The Hague Airport 

Het vliegveld Rotterdam The Hague Airport wordt, naast commerciële vluchten, tevens gebruikt voor sportvliegtuigen en medische vluchten. Zoals met de trauma helikopter. Gelet op de vele vliegbewegingen op de luchthaven Schiphol, de aanwezigheid van een academisch ziekenhuis in Rotterdam en de potentieel risicovolle industrie in Rotterdam, acht 50PLUS het onverantwoord om dit vliegveld te sluiten.

Wonen & bouwen

Een passend huis is de basis van een gezond en waardig leven. Bouwen voor ouderen is de komende jaren de oplossing voor woningnood onder jongeren. Het afbreken van de sociale volkshuisvesting en het niet regelen van seniorenhuisvesting in de afgelopen decennia, is een voorbeeld van falend overheidsbeleid. 

Een stap in de goede richting is dat het Rijk, provincies en gemeenten verplicht een volkshuisvestingsprogramma moeten maken. Hierin staat concreet hoeveel, waar en voor welke specifieke doelgroepen – zoals ouderen en studenten – zij gaan (laten) bouwen. In de gemeentelijke programma’s dient opgenomen te zijn dat de huizen die bestemd zijn voor de onderscheidene doelgroepen ook betaalbaar dienen te zijn voor die doelgroepen. Daar gemeenten zelf geen woningen bouwen, dient in de woningprojecten de mix aan woningen voor de diverse doelgroepen zo gekozen te worden dat commerciële firma’s op basis daarvan daadwerkelijk deze woningen gaan bouwen. Het is aan de gemeenteraad om hierop toe te zien. 

50PLUS heeft geen uitgesproken standpunt over de bouw van nieuwe wijken of zelfs steden, zoals bij voorbeeld Eemvallei Stad. 50PLUS is voor woningbouw die aansluit bij de behoeften van ouderen en starters, maar benadrukt ook het belang van leefbaarheid en ruimtelijke kwaliteit. Grootschalige nieuwbouwprojecten moeten zorgvuldig worden afgewogen tegen lokale belangen en natuurwaarden.

De koper van grond die bestemd is voor woningbouw of van percelen onbebouwde grond dient reeds een overdrachtsbelasting van 10,4% te betalen. Wanneer grondeigenaren (particulieren, maar ook gemeenten) belasting zouden moeten betalen over de mogelijke waardestijging van de in hun bezit zijnde grond, zouden de verkopers deze belasting in rekening gaan brengen bij de kopers, waardoor de huizenprijzen extra zouden stijgen. 50PLUS is daarom geen voorstander van extra belasting heffingen op (toekomstige) bouwgrond. 

50PLUS wil dat er sneller gebouwd wordt, vooral voor ouderen, maar niet ten koste van inspraak en rechtsbescherming van omwonenden. Bezwaarprocedures zijn een belangrijk democratisch instrument. Versnelling van woningbouw moet hand in hand gaan met zorgvuldigheid en participatie.

50PLUS vindt dat wonen een basisbehoefte is en dat huishoudens niet de dupe mogen worden van netcongestie. Bij schaarste op het stroomnet moet maatschappelijke prioriteit worden gegeven aan woningen en zorginstellingen.

Aanvullend op de eerder in het programma genoemde maatregelen wil 50PLUS, zeker voor de sociale volkshuisvesting en de midden huren, de jaarlijkse huurverhogingen de komende vier jaren beperken tot de inflatieaanpassingen.

50PLUS is tegen het verhogen van de inkomensgrens voor sociale huur. Dit daar zo´n maatregel de druk op een toch al schaars woningaanbod vergroot.

Daardoor wordt het voor mensen met een laag inkomen nog moeilijker om een woning te vinden.

In plaats daarvan moet de overheid in het volkshuisvestingsplan zorgen voor betaalbare middenhuur- en middenkoop huizen, zodat ook mensen met een modaal inkomen goed kunnen wonen.

50PLUS wil betaalbare woningen behouden en ziet sociale huur als essentieel voor kwetsbare groepen. Door diverse maatregelen van de overheid worden in het bezit van particulieren en woningcorporaties zijnde sociale huurwoningen verkocht. Deze maatregelen dienen waar mogelijk teruggedraaid te worden. Deze verkoop leidt uiteraard tot afname van het aantal sociale huurwoningen in wijken. Waar mogelijk dient deze afname gecompenseerd te worden bij nieuwbouw projecten.

Langdurige leegstand is onverantwoord in tijden van woningnood.

Eigenaren die panden bewust leeg laten staan, moeten een stevige boete krijgen om actie af te dwingen. Zo stimuleert de overheid het beter benutten van bestaande woonruimte.

50PLUS stelt dat de hoge bevolkingsgroei vooral wordt veroorzaakt door immigratie en dat dit leidt tot druk op de woningmarkt, zorg, sociale zekerheid en solidariteit. 50PLUS kiest daarom voor een streng migratiebeleid dat onderscheid maakt tussen vormen van migratie en voorkomt dat systemen overbelast raken. 

Bij arbeidsmigratie dient de verantwoordelijkheid voor huisvesting mede bij de werkgevers gelegd te worden. Bij studiemigratie zijn de universiteiten en hogescholen medeverantwoordelijk. Dat zal leiden tot een gezonde beperking van het aantal arbeids- en studiemigranten. 

50PLUS wil geen recht op asiel voor economische vluchtelingen of personen uit veilige landen en het beperken van de overige instroom tot een afgesproken maximum.

Statushouders kunnen beschouwd worden als starters op de woningmarkt. 50PLUS is geen voorstander van een harde verplichting voor gemeenten om statushouders bij voorrang te huisvesten. 50PLUS vindt dat er een evenwichtige verdeling van woonruimte dient te zijn en dat kwetsbare groepen (waaronder ouderen) beschermd dienen te worden;

50PLUS vindt dat het woningtekort primair moet worden aangepakt door meer en sneller te bouwen, vooral voor ouderen en starters. Migratiebeleid moet zorgvuldig worden afgewogen, maar mag niet als excuus dienen om te stoppen met bouwen.

50PLUS is geen voorstander van een harde verplichting voor gemeenten om statushouders te huisvesten, maar 50PLUS erkent wel dat dit onderdeel is van het bredere woonbeleid. De focus ligt op:

• evenwichtige verdeling van woonruimte;
• bescherming van kwetsbare groepen, waaronder ouderen;
• en zorgvuldige afweging van belangen bij migratie en huisvesting.

Kinderen/Jeugdigen/Studenten 

50PLUS vindt dat het een vrije keuze is van iedere ouder om al dan niet deel te nemen aan het arbeidsproces. Wanneer men er voor kiest daar niet aan deel te nemen, is er tijd en ruimte om kinderen zelf buiten de schooltijden op te vangen. Echter kiest men er voor om al dan niet voltijds deel te nemen aan het arbeidsproces, dan dient er voor de kinderen van die ouders een adequate opvang te zijn. 50PLUS is er een voorstander van dat op die dagen dat door deelname aan het arbeidsproces er geen ouder beschikbaar is om voor de opvang van de kinderen te zorgen, er gratis passende kinderopvang beschikbaar is.

50PLUS vindt gelijke kansen in het onderwijs belangrijk. De overgang van het basisonderwijs naar het voortgezet onderwijs is voor veel kinderen groot. Een deels gezamenlijke onderbouw, bij voorbeeld met zogenaamde “dakpan klassen”, kan er voor zorgen dat de capaciteiten van de kinderen beter beoordeeld kunnen worden zodat zij na deze onderbouw in het voor hen beste schooltype geplaatst kunnen worden. 

Teneinde besmettelijke ziekten onder controle te houden is het van belang dat er een voldoende hoge vaccinatiegraad onder de aanwezigen is. De kans op onderlinge besmetting, met soms zeer ernstige gevolgen, is bij de spelende kinderen in de kinderopvang aanzienlijk. 50PLUS vind dat de kans op onderlinge besmetting door preventieve maatregelen zo goed mogelijk voorkomen dient te worden. 50PLUS kan er dan ook achter staan dat kinderdagverblijven kinderen die niet gevaccineerd zijn weigeren toe te laten. 

De Jeugdwet regelt hoe hulp (Jeugdzorg) aan kinderen en gezinnen in Nederland georganiseerd is. Dat kan behandeling van een kind zijn, opvoedhulp aan ouders, maar ook ondersteuning door het wijkteam. Sinds 2015 is de verantwoordelijkheid voor deze zorg bij de gemeenten komen te liggen. 

Er dient eerst grondig nagegaan te worden of de gemeenten thans de Jeugdzorg in voldoende leveren en aan de hand van de uitkomsten bezien of meer middelen noodzakelijk zijn. 

50PLUS pleit in haar programma voor de invoering van een Ouderenwet, waarin aan ouderen vergelijkbare rechten worden toegekend als aan de jongeren volgens de Jeugdwet.

Extra geld voor jeugdzorg mag niet ten koste gaan van ouderen of leiden tot generieke belastingverhogingen.

Studenten die een verplichte stage lopen tijdens hun opleiding leren tijdens die periode, maar ontlasten door hun werk tijdens de stage ook de vaste krachten. 50PLUS vindt het dan ook van zelf sprekend dat deze studenten een eerlijke vergoeding verdienen voor hun inzet tijdens stages. 

De meerderjarigheidsleeftijd is 18 jaar. 50PLUS vindt daarom dat jeugdlonen slechts tot het achttiende jaar dienen te gelden en dat dat daarom jongeren vanaf 18 jaar net als ouderen recht hebben op een volwaardig loon voor het werk wat zij verrichten.

50PLUS vindt dat wanneer je met 18 jaar meerderjarig bent en je b.v. ook mag stemmen de overheid niet kan/mag besluiten dat er voor een specifiek geval de minimum leeftijd verhoogd kan worden.

Reclameverbod vervuilende bedrijven

Om een goed besluit te kunnen maken over reclame verbod moet wel duidelijk zijn wat vervuilende bedrijven zijn. Waar de grens ligt en er moet rekening gehouden worden met lopende contracten om schadeclaims te voorkomen.

Ontwikkelingssamenwerking

50PLUS vindt internationale solidariteit belangrijk, maar pleit voor een zorgvuldige afweging van uitgaven. Extra geld voor ontwikkelingssamenwerking moet aantoonbaar bijdragen aan stabiliteit, gezondheid en mensenrechten. De prioriteit van 50PLUS ligt bij het versterken van bestaanszekerheid in Nederland, vooral voor ouderen.

Economie, ecologie en energie

In aanvulling op de al in het programma staande punten de volgende tekst:

50PLUS wil inzetten op innovatieve duurzame energiebronnen en grootschalig investering in energieproductie en in de capaciteit van onze energie infrastructuur. 

50PLUS wil met spoed virtuele energiecentrales in de provincies. Het clusteren van decentrale opwekkingsinstallaties zoals micro-warmtekrachtcentrales, windturbines, zonneparken maar ook biogasinstallaties en gas- en kolencentrales (afgekort VVP), die allemaal van één punt in de provincie worden aangestuurd waardoor wij het maximale rendement uit groene energie krijgen.

Maar ook snelle voortgang met de bouw van 4 nieuwe kerncentrales en versnelde introductie van kleine kerncentrales (SMR’s). Op voorhand sluit 50PLUS geen mogelijke wijzen van energievoorziening (zoals bijvoorbeeld een mogelijke transitie van gas naar “groene” waterstof) uit.

50PLUS pleit er voor om deze ontwikkelingen niet aan commerciële partijen over te laten. 

Wat betreft belasting op energie is 50PLUS van mening dat energiebelasting van gas en elektriciteit gelijk moet zijn. Vele Nederlanders zijn voor hun verwarming aangewezen op gas. De energieprijzen zijn al fors toegenomen. Meer belasting op gas mag niet bijdragen aan energiearmoede en zorgen dat Nederlanders letterlijk in de kou gezet worden.

50PLUS vindt dat energie betaalbaar moet blijven voor iedereen, vooral voor ouderen en mensen met een laag inkomen. Hogere stroomprijzen tijdens spitsuren kunnen deze groepen extra belasten en vergroten het risico op energiearmoede.

50PLUS vindt dat structurele verduurzaming van woningen de beste manier is om energiearmoede te bestrijden. Overheidssteun moet gericht zijn op isolatie en duurzame oplossingen, vooral voor huishoudens met lage inkomens.

Ondergrondse opslag van CO₂ is duur en lost het CO2-probleem niet structureel op.

De industrie moet inzetten op echte verduurzaming zoals energiebesparing en schone productie.

CO₂-opslag is een lapmiddel dat de transitie naar duurzame oplossingen vertraagt.

Stikstofruimte moet niet automatisch worden ingezet voor uitbreiding van de Rotterdamse haven of andere economische belangen. Er dienen zorgvuldige keuzes gemaakt te worden waar de stikstofruimte op wordt ingezet, zoals bij voorbeeld voor woningbouwof voor duurzame energieprojecten.

50PLUS vindt dat overheidssteun aan bedrijven gericht moet zijn op verduurzaming en maatschappelijke winst. Korting voor bedrijven op de energierekening zonder afspraken over verduurzaming draagt niet bij aan de klimaatdoelen.

Het Nederlandse landschap verdient bescherming, maar ondergrondse aanleg van alle hoogspanningskabels is technisch niet mogelijk. Deels ondergrondse aanleg moet daarom worden afgewogen tegen de kosten en technische haalbaarheid. 50PLUS pleit voor maatwerk en inspraak van omwonenden bij dergelijke besluiten.

In de strijd om een beter klimaat te krijgen is het niet meer de vraag welke energiebronnen we ons wensen maar moeten alle vormen van energie ingezet worden. Wel dient daarbij aangetekend te worden dat wind- en zonne-energie een enorme claim legt op de schaarse ruimtelijke ordening die we al zo hard nodig hebben voor voedsel, huisvesting en ondernemen. Dus windenergie moet naar zee verhuizen en zonne-energie moet op bestaande bouwwerken plaatsvinden.

50PLUS steunt duurzame energie, maar wil dat investeringen verantwoord en doelmatig zijn.  Wanneer commerciële bedrijven aangeven niet (meer) te willen investeren in bij voorbeeld windenergie op zee dan achten zij dit niet rendabel. Het is geen taak van de overheid om niet rendabele investeringen te subsidiëren.

50PLUS vindt dat de veiligheid en het welzijn van Groningers voorop moeten staan. Daarom moet ook gaswinning uit kleinere velden worden beëindigd. De overheid heeft een ereschuld aan Groningen en moet die volledig inlossen. Als er alternatieven zijn bijvoorbeeld in zee moeten deze zeker onderzocht worden. Zelf gas winnen maakt Nederland minder kwetsbaar

Wijziging van geslacht in de geboorteakte

50PLUS is niet voor het versoepelen van de wet om een wijziging te vergemakkelijken. Dit belangrijkste document van iedereen kan niet zomaar veranderd worden.

Defensie en veiligheid

50PLUS vindt dat veiligheid belangrijk is, maar niet ten koste van woningen en bedrijven. Uitbreiding van oefenterreinen moet zorgvuldig worden afgewogen met oog voor mens en leefomgeving. Draagvlak onder de lokale bevolking is essentieel.

Oekraïne zou in de toekomst NAVO-lid kunnen worden als het aan de voorwaarden voldoet.

Zelfbeschikking en veiligheid zijn fundamenteel, maar toetreding moet zorgvuldig gebeuren om escalatie te voorkomen.

NAVO-uitbreiding mag nooit ten koste gaan van stabiliteit in Europa.

50PLUS vindt dat Europese samenwerking belangrijk is, maar wil dat Nederland zeggenschap houdt over de eigen grenzen. 50PLUS is terughoudend met het afschaffen van grenscontroles als dat ten koste gaat van veiligheid. Het verminderen van files is belangrijk, maar mag niet ten koste gaan van grensbewaking.

50PLUS vindt dat de overheid snel moet kunnen ingrijpen bij organisaties die de rechtsorde ondermijnen. Een bestuurlijk verbod is in dat geval, net als een noodverordening, een noodzakelijk middel mits zorgvuldig toegepast en gebaseerd op aantoonbare feiten.